Çok Okunanlar
Karakter boyutu :  18 Punto16 Punto14 Punto12 Punto
Cezmi YURTSEVER
Cezmi YURTSEVER
22 Eylül 2010 Çarşamba
AVŞARLARIN SIĞIR HIRSIZLIĞI

Çukurovalı aşiretler göç zamanı yanından geçtikleri ekin tarlalarını hayvanlara yedirir, bir başka aşiretin sığırlarını da fırsat bulurlarsa topluca sürerek götürürlerdi.

    -Avşar aşireti, 1860 yılında Kırım"dan göç ederek Ceyhan nehri kıyısına iskan olan Nogayların  5217 sığırını sürdü. Nogaylar isyan etti. Silahlı Nogaylar, Bozdoğan aşireti ve Avşarlara saldırdı. Kadirli ve Andırın dağlarında kanlı bir kavga oldu. İnsanlar öldü.

    -Sığır hırsızlığı yapma geleneği 1950"lere kadar da sürdü.

    -Osmanlı Arşivindeki Avşarların sığır hırsızlığı dosyasında yazılı olanları açıklıyorum.

 

    İstanbul"da Padişahın sarayına yakın yerde Babıali" denilen binada çalışmalarını sürdüren  bir bakıma yönetim meclisi sayılan “Meclis-i Vala”nın görevlileri 23 Eylül 1860 tarihindeki toplantılarında Çukurova"da yaşanan çok önemli bir olay hakkında alınan kararlardan dolayı Adana Mutasarrıfını bilgilendirmek istediler. Çünkü bölgede yaşanan bir olay vardı: “Afşar aşireti, Ceyhan nehri kıyısına ve Misis yöresine  yerleştirilen  Nogay muhacirlerinin  Bozdoğan aşiretinden satın aldığı 5217 sığırı  silahlı adamları vasıtası ile çalmış….Kadirli ve Andırın tarafına doğru sürüp götürürken Nogayların  Bozdoğan aşiretine saldırısı gerçekleşmiş  ölenler ve yaralananlar olmuştu. Yaşananlar hayvan çalmanın yani sığırları sürüp götürmenin “ganimet alma” ve “kahramanlık” olarak görüldüğü bir  ortamda gerçekleşmişti.  Yaşanan olaylar ile ilgili olarak Meclisi Vala"nın aldığı karar belgesinde yazılı olanlar: (1)

 

    Adana Mutasarrıfına (Valisine)!

 

Çukurova"da iskan edilmiş olan Nogay muhacirlerinden 5 kadar kimse Bozdoğan aşiretinden sığır satın alıp götürürler iken önlerine Afşar aşiretinden sekiz kadar atlı çıkıp sığırları almak istediler. Aralarında çatışma çıkmasıyla Afşarlar silah kullanarak atılan tüfenk kurşunlarının isabetiyle Nogaylardan birisi ölü ve diğeri yaralanmıştır.  Bunun üzerine (Nogay) muhacirlerinden sekiz yüz kadar adam Bozdoğan aşiretiyle Kars (Kadirli) ve Andırın nahiyelerine ansızın hücum ederek attıkları tüfenk kurşunlarından erkek ve kadın on iki kişi ölü, on kişi yaralanmıştır. 5217 baş hayvanlar ile eşya ve paraları çalınmış, adı geçen Bozdoğan aşiretiyle ve nahiye (Andırın) ahalisi ehli ırz ve kendi hallerinde olarak içlerinde Cerit aşiretinden 3, Afşar aşiretinden yalnız iki hane olduğu halde Nogay muhacirleri Afşarlardan iddia eyledikleri  baskınla ele geçirme ve öldürme maddesinden dolayı ahalinin mal ve canlarına ol suretle haksız olarak  zarar vermişlerdir…”

 

    Osmanlı Hükümeti yaşanan bu olay üzerine Adana, Maraş ve Kayseri valilikleri ile temasa geçerek  Afşar aşiretinin zorla ele geçirdiği Nogay muhacirlerinin sığırlarının bulunması ve geri verilmesi çalışmalarını izlerken diğer yandan da yaşanan bir olay var ki bu konuda da adaletin  harekete geçmesi lazımdır.  Saldırıya katılan Nogay muhacirleri kavgacılarının bulunması ve yargılanması. Benzer şekilde sığırları çalma girişimini gerçekleştiren Afşarlara da cezalar verilmesi…

    Afşarların Nogay muhacirlerinin sığırlarını çalma olayının belgeye yansıyan bilgileri böyle olmakla beraber bir de tarih sahnesinde yaşananların tarihi arka planı var ki onu da bilmek gerekiyor.

    Osmanlının duraklamaya geçmesi ile birlikte 1600"lü yılların başlarında başlayan aşiretlerin ve Türkmen beylerinin yönetime isyanı (vergi ve asker verememesi)  1865 yılına kadar devam etti. Bu zaman içinde Çukurova"nın yerleşik hayatı önemli ölçüde felç oldu.

Bu yazı toplam 14945 defa okunmuştur.  
Kalan Karekter Sayısı : 500
Yazarın Diğer yazıları
Sitemizdeki yazı ve resimlerin her hakkı saklıdır. İzinsiz ve kaynak gösterilmeden kullanılamaz. -0.0096
Güneydoğu Haber